KUPU 1: KO E TUPU'ANGA 'O TOKEMOANÁ
Ko Tokemoaná ko e foha 'o 'Uluakimata [TT32] mo Toa, ko e 'ofefine 'o Vaea [TH8].
Ko e tehina 'ofeina 'o Tu'ipulotu [TT33].
Ko e fānau 'a 'Uluakimata [TT32] mo Toá ko:
1. Sinaitakala [TTF5]
2. Tu'ipulotu [TT33]
3. Tokemoana [Tokemoana 1]
4. Faleafā
5. Fatani
Na'e 'iloa 'a Tokemoana ko e Tu'i Ha'a'uluakimatá. Ka na'e 'ikai tolonga mai ʻa e hingoa ko iá mei onoʻaho.
Na'e fakangata 'e Tupou I 'a e hingoa mo e mafai 'o Tokemoaná hili 'a e Tau 'i Velatá.
Nouti mo e Ma'ungatala:
* Ko e fakamatala kia Tokemoana ko e foha 'o 'Uluakimata TT 'oku fakatatau ia ki he Tohi 'a Losaline Fatafehi (1850 Tupu Nai), p39; Tohi 'a Veikune, p29 (1850 Tupu Nai);
Tohi 'a Fohe Ma'afu Takinima (1903), p4.
* Na'e 'i ai mo e ngaahi Hoa kehekehe 'o 'Uluakimata [TT32] mo 'enau takitaha fānau pea 'oku nau hā kinautolu ʻi he tohi hohoko Tuputupulefanuá.
Ko e Tala ʻo Tongoleleká
Ko e tupu'anga 'o e hingoa 'o Tongoleleká ko e ma'u mei a Tokemoana.
Ko e feituʻu ia naʻe lata taha ki aí. 'I he toʻulekeleka ʻa Tokemoaná, na'á ne manako ke ne tākai e lolo na'e ngaahi maʻana mei he huhua'i tongó.
Ko ia ne ui ai pe hono nofoʻangá ko Tongoleleká, koe "tongo 'ae to'ulekeleká".
|
KUPU 2: KO E FĀNAU MO E HAKO 'O [TOKEMOANA 1]
Ko e fānau 'a [Tokemoana 1] ko:
1. Fūonuku
2. Kulukulutea
3. Kilinganoa
4. Tokemoana'iha'amoa [Tokemoana 2]
5. Kaumalū
Ko 'enau fa'eé ko Nauamoa, ko e fefine Ha'amoa.
6. [Tokemoana 3]
Ko 'ene fa'eé ko Nanasi, ko e 'ofefine 'o Alaipuke mo Toaafilimoe'unga.
Nouti moe Ma'ungatala:
* Neongo ʻoku fakalau fakataha pē ʻa e fānau ʻa Tokemoana 1, ʻoku ʻikai fakapapauʻi pē naʻa nau faʻē taha pe faʻē kehekehe. ʻOku hokohoko atu pē fekumi ki aí.
* Ko e Tohi Hohoko ʻa e Tuʻihaʻateiho ʻoku hā ai ko e faʻē ʻa Fuonukú ko Tahi.
Ko FŪONUKU
Ko e 'Ofefine 'o [Tokemoana 1]
'Oku pehē ko e tupu'anga 'o e hingoa 'o Fuonukū ko e fe'ungatonu hono fā'ele'i moe fū 'o Nuku 'i he taumafa kavá.
Ko e fānau 'a Fūonukú ko:
1. Tu'ihalafatai [TK9]
2. Tupoumoheofo [TK12]
Ko 'ena tamaí ko Tupoulahi (Tupoulahimu'a pe Tupou'uli) [TK7].
~
~
~
~
~
Ko Tu'ihalafatai [TK9]
Ko e Tama 'a Fūonuku
Ko e fānau 'a Tu'ihalafatai [TK9] ko:
1. Tu'ifuametemete
Ko 'ene fa'é ko Talahiva, ko e 'ofefine 'o Fuatakifolaha [TH14] mo Nanasihā'ele.
2. Tu'ifua'uli'uli
3. Tupoufalemei [Moheofo 8TK]
4. Tu'ifuavava'u
5. Vaomotuku
Ko 'enau fa'eé ko Lavaka, ko e tehina mo e fokonofo 'o Talahiva.
6. Tupoulahisi'i [TK10]
Ko 'ene fa'eé ko 'Uheina, ko e tehina mo e fokonofo 'o Talahiva.
7. Tu'ifua'ānaukihengalu
8. Tu'ifuaha'apai
Ko 'enau fa'eé ko Naupongi, 'ofefine 'o Tuituiohu mo Ate. Ko Naupongi ko e fokonofo 'o 'Uheina. Ko Fusipala Ha'amea, fa'ē 'a Fuatakifolaha [TH14], ko hono tuonga'ane tamai taha 'a Tuituiohu.
9. 'Atuohakautapu
Ko 'ene fa'eé ko Filiaimanuma'a, ko e 'ofefine 'o Vuna Ngata mo 'Otuangu.
10. Tu'ihalafatai
Ko 'ene fa'eé ko e fefine ko Finaufolaha
Ko Tu'ifuametemete
Ko e Foha 'o Tu'ihalafatai [TK9]
Ko 'ene fānaú:
1. Tupouto'a
Ko e tama 'a Ta'e'aonga
2. Lavakamofotofili
Ko e tama 'a Soli'ai
3. Lolohea
Ko e tama 'a Fiotu'u
4. Tu'imālohi
Ko e tama 'a Lika
5. Pulileka Mafimatāpule
6. Hu'avai
Ko 'ena fa'eé ko Afeaki
7. Hina
Ko e tama 'a Hifo
8. Naupiko
Ko e tama 'a Mataele.
Ko Tupoutoʻá ko hono 'ofefine ʻa Sūsana Fatafehi, ko e tama 'a Siesia, 'ofefine 'o Tongamohenoa'ivaha mo Mataele.
Pea maʻuhoa 'a Sūsana Fatafehi kia Fatafehi Fakauakimanu'a, ko e foha 'o Laufilitonga [TT39], 'o na fanau'i 'a 'Esetia 'Evailotomu'a, Manumapuhola, Fusipala Tisiola Sipukākō,
Sepisiano Fakaua mo e fanau tokolahi.
Ko Lavakamofotofilí ko ʻene fānaú ko 'Alifeleti Vakameilalo Tu'ifua, Tu'ipulotu Toutai'olepo, pea mo Pāfusi, ko 'enau fa'eé ko Lātū, koe 'ofefine 'o Tākapu.
Ko Tupoufalemei [Moheofo 8TK]
Ko e ʻOfefine 'o Tu'ihalafatai [TK9]
Na'e 'ave a Tupoufalemei ko e Moheofo 'a e Tu'ikanokupolú ki he Tu'itonga ko Fuanunu'iavá [TT38] pea ko 'ene fānau kia Fuanunu'iavá ko:
1. Moʻungaotupou
2. Huʻakavameiʻuiha
3. Kavafutuna.
Ko Kavafutuná ko ʻene tama ki a ʻUluifalefisi, foha ʻo Tongafaleola mo Vealapa, ko Naulongoʻakau.
Ko Naulongoʻakaú naʻe maʻuhoa ki a Penisimani Lātūselu, foha ʻo Makapapa [Taliaʻuli] mo Paluleleva, ʻo na fanauʻi ʻa Sione Lātūselu, Tiliti Lātūselu,
Mele Mumui Lātūselu mo ʻIlaise Viola Lātūselu.
Ko ʻIlaise Viola Lātūselú naʻe fanau kia Ratu Timoci Tavanavanua Cakobau ʻo Fisi pea na fanauʻi ʻa Mele Usuovanua Tavanavanua.
Ko Mele Usuovanua Tavanavanuá naʻe maʻuhoa kia Siaosi Fifita, ko e foha ʻo Uelingatoni Ngū mo 'Ana Moala, ʻo na fanauʻi ʻa Uelingatoni Ngū Fifita,
Meleʻana Naupoto Tuʻakalau, Siaosi Teisina Fifita, Sione ʻAkau Fifita mo Siaosi Pulumu Fifita.
Nouti moe Ma'ungatala:
* Fakamālō kia Siaosi Paula Fifita koe mokopuna 'o Uelingatoni Ngū Fifita, 'i hono vahevahe mai 'o e Hako 'o Tupoufalemei.
Ko Tupoulahisi'i [TK10]
Ko e Foha 'o Tu'ihalafatai [TK9]
Ko 'ene fānaú ko:
1. Tupou'ahome'e
Ko e tama 'a e Tamahā ko Lātūfu'ipeká
2. Tu'ifuapulepule
Ko e tama 'a Kongakava
3. Tupoukolotolu
Ko e tama 'a Kaufusi Sisi
4. Fatafehi Fuatalevu
Ko e tama 'a Kiufutuna
5. Tu'ifua'ile'ila
6. Kavafutuna
Ko e fanau 'a Fusipala Ha'atauele, ko e 'ofefine 'o Fa'oa
Ko Tupouʻahomeʻé ko ʻene fānaú ko Luseane Halaevalu Mata'aho, ko e 'ofefine 'o Tupouto'a [TK17].
Ko e fānau 'a Luseane Halaevalu Mata'aho ko Pauline Fakahikuo'uiha ko e ʻofefine 'o Havea Afiafolaha Tu'iha'ateiho, mo Lavinia Veiongo
mo Viliami Fatafehiolapaha Kalaniuvalu ko 'ena tamaí ko Laufilitonga [TT39], mo 'Anaseini Tupouveihola, Vahoi mo Sione Talaumokafoa, ko 'enau tamaí ko Malakai Lavulo.
ʻAnaseini Tupouveihola
Ko e 'ofefine 'o Malakai Lavulo pea mo Luseane Halevalu Mataʻaho.
|
Ko Tu'ifua 'Anaukihengalu
Ko e Foha 'o Tu'ihalafatai [TK9])
Ko hono 'ofefine ko:
1. Fonokimoana
Ko e tama 'a Latuola'ifotuika, 'ofefine 'o Tuita Kahomovailahi mo e Tamahā ko Lātūfu'ipeká.
Ko Fonokimoaná ko ene tama 'a Sione Faka'iloatonga, ko 'ene tamaí koe tangata Ha'amoa.
Ko 'Atuohakautapu
Ko e 'Ofefine 'o Tu'ihalafatai [TK9]
Na'e ma'uhoa ki a Tu'ipulotu Matāpule, ko e foha 'o Mumui [TK13], 'o na fanau'i a:
1. Mafihape
2. Mafipau'u
Ko Mafihape ko e ʻofaʻanga ʻo Fangupō ʻUlukālala Feletoa. Naʻe ʻikai ke ʻi ai haʻá na fānau ka naʻe ʻoange ʻe ʻUlukālala Feletoa ʻa e kiʻi tamasiʻi ko William Mariner
ke ne ohi peʻa na ui ko Tokiukamea. ʻI he pekia ʻa ʻUlukālala Feletoa naʻe ʻave leva ʻe Vuki, foha 'o Tuita Kahomovailahi mo e Tamahā ko Lātūfu'ipeká, ʻa Mafihape 'o na fanau'i
'a Malakai Lavulo, Lātūniua, Peaukovi pea mo Vuna.
Ko Malakai Lavuló naʻe kitetama mo Luseane Halaevalu Mata'aho, 'ofefine 'o Tupouto'a [TK17] mo Tupou'ahome'é, 'o na fanau'i 'a 'Anaseini Tupouveihola, Vaohoi mo
Sione Talaumokafoa.
Ko Peaú naʻe ma'uhoa ki a Tupoutu'a Lamanukilupe, 'ofefine 'o Laufilitonga [TT39] mo Fala'aetau, 'o na fanau'i 'a 'Akanesi Tu'ifua, Tevita Fatafehi mo Meleni.
Ko Mafipauʻú ko ʻene fānaú ko Fifita'ila, Popua Pisila mo Veaniua, ko 'enau tamaí ko Tupouvaivai, foha 'o Vuna Takitakimalohi mo Finau, mo Sioana mo Sione Fifita,
ko 'ena tamaí ko Kaufusitu'a, mo Uilalelei, ko 'ene tamaí ko Halafau'imoana Vehikite, mo Lausi'i, ko 'ene tamaí ko Ma'u, mo Finau, ko 'ene tamaí ko Vea,
mo Mele Teukialupe, ko 'ene tamaí ko 'Aloko'ulu.
Ko Tu'ifuaha'apai, Tu'ifua'uli'uli, Tupoumālohi, Tu'ifuavava'u mo Vaomohuku
Ko e fānau 'a Tu'ihalafatai [TK9]
'Oku 'ikai lolotonga ma'u ha fakamatala ki hanau hako pea 'oku hokohoko atu pē ʻae fekumi ki aí.
~
~
~
~
~
Ko Tupoumohefo [TK12]
Ko e Tama 'a Fuonuku
Ko e fānau 'a Tupoumoheofo [TK12] ko:
1. Sīnaitakala'ifekitetele TTF9
2. Fatafehiolapaha TTF10
3. Fatafehiha'apai TTF11
4. Fuanunu'iava TT38
5. Manutauhakau.
Ko 'enau tamai ko Pau [TT36].
Ko KULUKULUTEA
Ko e 'Ofefine 'o [Tokemoana 1]
Ko e fanau 'a Kulukulutea ko:
1. Tu'ungasipa
Ko 'ene tamai ko Tupoulahi [TK7].
Ko Kulukulutea ko e tehina 'o Fuonuku pea na'e fokonofo 'aki 'e Fuonuku 'a Kulukulutea ki a Tupoulahi [TK7].
Ko Tu'ungasipa
Ko e Tama 'a Kulukulutea
Ko 'ene fānaú ko:
1. Tu'ifua
2. Finau
Ko 'ena tamaí ko Ngalu.
Ko Fīnau
Ko e Tama 'a Tu'ungasipa
Ko 'ene fānaú ko:
1. Tu'afaletahi
2. Lātūfakahaukelesi
3. Pulileka
4. Tu'utangahunuhunu
Ko 'enau tamaí ko 'Itafua'a'atonga [Fakafanua].
Ko KILINGANOA
Ko e 'Ofefine 'o [Tokemoana 1]
Ko e fānau 'a Kilinganoá ko:
1. Fufūtauma'a
Ko 'ene tamaí ko Tupouto'a (foha o Mataeleha'amea [TK4] mo Humi Fakamolefonua)
Koe fānau 'a Fufūtauma'á ko:
1. Palu
2. Tupoumatāpule
Ko Palu na'e fokonofo 'aki 'e Tupoumoheofo [TK12] ki a Pau [TT36], 'o ne fanau'i 'a Fatafehimatamoana. Pea toe fā'ele 'a Palu ki a Moala'uvea 'o 'i ai 'a Mafikovi.
Ko Tupoumatāpulé ko hono fohá ko Tupoutea.
Ko TOKEMOANA'IHA'AMOA [Tokemoana 2]
Ko e Foha 'o [Tokemoana 1]
Ko e hako 'o [Tokemoana 3] 'oku hoko atu ia 'i he Kupu 3.
Ko SISIKAUMALU
Ko e 'Ofefine 'o [Tokemoana 1]
Ko e fānau 'a Kaumalú ko:
1. Lū [Fohe] (ʻOku toe ʻiloa ko Lūkota pe ko Lūefeniu)
2. Kulīpapālangi [Fohe]
3. Nanasi
Ko 'enau tamaí ko Sisifā [Fohe].
Ko Nanasí ko 'ene tamá ko:
1. Siuhi
Ko e 'ofefine 'o Fangaake, foha 'o Tuituiohu mo Ate.
Ko Siuhí na'e ma'uhoa mo Lilo (foha 'o Polutele [Tuita] mo ʻUluakimata) 'o na fanau'i 'a Tonga mo Noaisiapua.
Ko Tongá na'e ma'uhoa ki a Viliami 'Ūlima Motu'apuaka pea na fanau'i 'a Utumā'atu Motu'apuaka.
Na'e ma'uhoa 'a Utumā'atu Motu'apuaka mo Tēpola pea na fanau'i 'a Tulehu'afaikikava, Hakaumotu mo Māsiu Motu'apuaka.
Ko Noaisiapuá na'e ma'uhoa kia Kapaʻimatangivale Moala pea na fanau'i 'a Noapose mo Pepe. Ko Noaposé na'e ma'uhoa mo Tupouvava'ui koe 'ofefine o Fehokoha'apai
mo Moalamalanga, pea na fanau'i ʻa Tuita, Vave, Sione Tu'itupou, Kamií mo Melevesi.
Ko Tuitá na'á ne fanau'i 'a Tu'apasi mo Fatafehi.
Ko Vavé na'á ne fanau'i 'a Lautaimi, ko e tama 'a Mā'ata.
Ko Sione Tu'itupoú ko 'ene fānaú ko Melevesi, Sioeli Fotu'aikata'ane mo Aisake Fehoko, ko 'enau fa'eé ko Taisia Fehi'a Manu, ko e ʻofefine ʻo Sēmisi Tonga
mo Meleane Sisi. Pea ne ʻi ai mo hono 'ofefine ko 'Amelia Fale'aka ko 'ene fa'eé ko Mele Tonga, ko e tehina 'o Taisia Fehi'a Manu.
Ko Kamií na'e ma'uhoa mo Fifita 'o na fanau'i 'a Maile, Peli, Kelepi mo Tongakovi.
Nouti mo e Ma'ungatala:
* Fakamālō kia ʻAni Lupi Fotu ʻĀkolo ʻi heʻene tokoni ke fakakakato e ngaahi laine mei a Noaʻisiapua Liló.
* Tohi ʻa Losaline Fatafehi, p32, p45
* Tohi ʻa Fohe Maʻafutakinima, p200
Ko [Tokemoana 3]
Ko e Foha 'o [Tokemoana 1]
Ko e hako 'o [Tokemoana 3] 'oku hoko atu ia 'i he Kupu 4.
KUPU 3: KO E FĀNAU MO E HAKO 'O [TOKEMOANA 2]
Ko e fanau 'a [Tokemoana 2] ko:
1. Fetokai
2. Tu'ihoua
3. Tatafu
Ko 'enau fa'eé ko Lātūofano, ko e ofefine 'o Malupō Haveapava Pōlaufaivaka mei 'Uiha.
Ko FETOKAI
Ko e Foha 'o [Tokemoana 2]
Ko e fānau 'a Fetokaí ko:
1. Sisile'o
2. Angaangamofai
3. Tonga'onevai
Ko 'enau fa'eé ko Tonga'uli'uli, 'ofefine 'o Kātongahuia, foha ʻo [Tokemoana 3].
Ko Sisile'o
Ko e 'Ofefine 'o Fetokai
Na'e ma'uhoa ki a Paluvale, koe foha 'o Tupouha'apai mo Tupoutu'a 'Ulukālala, 'o na fanau'i 'a:
1. 'Isileli Tupou Angaangamofai.
Ko 'Isileli Tupou Angaangamofai na'e ma'uhoa ki a Fifitahape 'o na fanau'i 'a Sisīlia Tupoumolakepa, Latu, Ngalupepeloa mo Mele Siu'ilikutapu.
Ko TU'IHOUA
Ko e Foha 'o [Tokemoana 2]
Ko e fānau 'a Tu'ihouá ko:
1. Vakafau'imoana
2. Faiva
Ko Vakafau'imoana
Ko 'ene fānaú ko:
1. Temaleti
2. Tokomā'ata.
Ko Temaletí na'a ne fanau'i 'a Tu'imana mo Pita.
Pea ma'uhoa 'a Tu'imana kia 'Amelia Tafokitau 'o na fanau'i 'a Seini, Mele, Ane, Ana, Lu'isa, Lesieli mo Sione Peau Tu'imana.
Ko TATAFU
Ko e Foha 'o [Tokemoana 2]
Ko e fānau 'a Tatafú ko:
1. Fietu'u
2. Moavuka (pe ko Moavaka?)
Ko 'ena fa'eé ko Mo'ungatonga.
Ko Fietu'ú ko 'ene tamá ko Uinisē Lolohea Kulukulutea.
Ko Uinisē Lolohea Kulukulutea na'e ma'uhoa ki a Liufau Tuʻihaʻangana, ko e foha 'o Fifitapuku Tu'iha'angana, 'o na fanau'i 'a Tupoumoheofo, Alailupelahi, Lesieli Kilinganoa,
'Isileli Tu'ifuavava'u, Sione Filimoehakautofua, Sione Fuapau mo Toluta'u.
KUPU 4: KO E FĀNAU MO E HAKO 'O [TOKEMOANA 3]
Ko e fānau 'a [Tokemoana 3] ko:
1. Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
2. Lēleakuokite
Ko 'ena fa'eé ko 'Ungatea, 'ofefine 'o Tau'atevalu Valu (mei Utulau) mo Tupouveiongo (Tupouveitongo), 'ofefine o Mataeleha'amea [TK4] mo Kaloafutonga.
3. Kau'ulufonua
Ko 'ene fa'eé ko Popua, 'ofefine 'o Likitai [Tuita] mo Ngalu'afefine, 'ofefine 'o Manumeipulotu [Niukapu].
4. Laufilitonganiua
Ko 'ene fa'eé ko Sisi Taulelei, ko e tehina mo e fokonofo 'o Popua.
5. Kauvakahiva
6. Lalotonga
Ko 'ena fa'eé ko Kavatahi
7. Sisi'uli
Ko 'ene fa'eé ko Fisioko
8. Kātoangahuia
Ko 'ene fa'eé ko Punipuao
9. Laufilitongameihetoa
10. Me'aleleika'avea
11. Sisiha'avaha
12. Tu'iavatongo
13. Hu'akavameiliku
Ko 'enau fa'eé ko Tahi, 'ofefine 'o Tungimana'ia [Tu'iha'ateiho] mo Tahi, 'ofefine 'o Halakitau'ā.
14. Sisimālohi
15. Fifita
Ko 'ena fa'eé ko Polopolo'eiki.
~
~
~
~
~
Ko TOUTAITOKOTAHA [Tokemoana 4]
Ko e Foha 'o [Tokemoana 3]
Ko e hako 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4] 'oku hoko atu ia 'i he Kupu 5.
~
~
~
~
~
Ko KAU'ULUFONUA
Ko e Foha 'o [Tokemoana 3]
Ko e fānau 'a Kau'ulufonuá ko:
1. 'Uluakimata
2. Tongamafana
Ko 'Uluakimatá na'e nofo mo Polutele [Tuita] 'o na fanau'i 'a Lilo. Pea nofo 'a Lilo mo Siuhi, mokopuna 'o Kaumalu, 'ofefine 'o [Tokemoana 1], 'o na fanau'i 'a
Tonga mo Noa'isiapua.
Ko Tongamafaná na'e nofo mo Tu'uholoaki 'o na fanau'i 'a Mo'unga. Pea nofo 'a Mo'unga mo Lolohea 'o na fanau'i 'a Nukuopulotu.
Pea fanau 'a Nukuopulotu ki a Avalā'aetau Naufahu koe tamasi'i ko Talime'alahi. Pea koe fānau 'a Talime'alahi ko Sione Tu'i'ile'ila mo Hala'api'api
(ko 'ena fa'eé ko Mele Toa'ila), mo Maealiuaki (ko 'ene fa'eé ko Mailepopua).
Pea fanau 'a Nukuopulotu kia Taumoefolau ko e tamasi'i ko Kolokele.
~
~
~
~
~
Ko LAUFILITONGANIUA
Ko e foha 'o [Tokemoana 3]
Ko e foha 'o Laufilitonganiua ko:
1. Tulikihesina
Ko 'ene fa'eé ko Tupoufalekakala, 'ofefine 'o Tupouto'a mo Lātūtama.
Ko Tulikihesina ko 'ene fānaú ko:
1. Puaka
2. Kalifakapau
3. Sisi
4. Taulelei
Ko Puaká ko hono foha 'a Manuongo.
Ko Kalifakapaú na'e mali mo Fifita 'o na fanau'i 'a Manu.
Ko Sisí na'ane fanau'i 'a Faleolupe, Palu mo Fotuha'a. Pea fanau'i 'e Palu 'a Pepe. Kae fanau'i 'e Fotuha'a 'a 'Oho.
Ko Tauleleí na'e nofo ia mo 'Ututongolei 'o na fanau'i 'a Lātūholeva. Pea fanau'i 'e Lātūholeva 'a Manu, Usuovanua mo Vaimoana, ko 'enau tamai ko Tu'ihalafatai,
foha 'o Tupoulahimu'a [TK7] mo Tahihika. Pea fanau'i 'e Manu 'a Lātūhōleva (ko 'ene tamai ko Laufilitonga [TT39]). Ka e fanau'i 'e Usuovanua 'a Pauline Lupe,
Kulīha'apai mo Veiongo (ko 'enau tamaí ko Tupoutoutai, foha 'o Tupouniua 'Ulukalala mo Tupouveiongo), mo Tupou (ko 'ene tamai ko Sailosi Siale).
Pea ko e tama 'a Pauline Lupe mo ʻĪnoke Matafonuafotu Veikune ko Tupoutu'a. Pea mali 'a Tupoutu'a mo Ratu Timoci Tavanuanua 'o na fanau'i 'a Ratu Nailatikau,
Ratu Epalama Mateilevuka, Adi Teimumu Vuikaba, Adi Seini Vakaoca mo Adi Litia Cakobau.
Pea mali 'a Pauline Lupe mo Mahe'uli'uli Pasikala 'o na fanau'i 'a Sione Usaleva, Tevita Tatafu, Tēvita Manu mo Mele Fetutuki Mahe.
Pea koe fānau 'a Kulīha'apaí ko Samisoni Lakai, mo Tupoumatapule (ko 'ene fa'eé ko Meleane Fatafehi, 'ofefine 'o Siope Soakai mo Litia),
mo Sione Potauaine Mālohifo'ou (ko 'ene fa'e ko Seluvaia Ta'e'iloa, 'ofefine 'o Tongapōteki [Toamotu] ʻo Koloa pea mo Meleane Ngaluafe).
~
~
~
~
~
Ko KAUVAKAHIVA
Ko e Foha 'o [Tokemoana 3]
Ko e fānau 'a Kauvakahivá ko:
1. Siutaula
2. Tonga
3. Nukulave
Ko 'enau fa'eé ko Simulata, 'ofefine 'o Vuna Ngata mo Teukialupe.
Pea koe fānau 'a Siutaulá ko:
1. Paleikolotau
Ko 'ene tamaí ko Fakitu'u, ko e foha 'o Kongakava [Falekaono 1] mo Fakahahake.
Ko Paleikolotaú ko 'ene fānaú ko Taniela Haveatūvaka, Talia'uli Fusiangamalohi mo Fusipongi Laukau, ko 'enau fa'eé ko Maiepuho, 'ofefine 'o [Fotu] mei Leimatu'a.
Pea fanau'i 'e Taniela Haveatūvaka 'a Sela Teukisiafo'ou, 'Āsena Lolohea, Pua Taisia Moalapau'u mo Paula, ko 'enau fa'eé ko Temaleti Manakovīmomoho,
'ofefine 'o Vaka'uluhavili mo Fīnauholonga.
Pea fanau'i 'e Talia'uli Fusiangamalohi 'a 'Asena Lupeolotomu'a, 'a ia na'e mali mo Filipe Kavaki'uvea 'o na fanau'i 'a 'Inoke Funaki.
Pea fanau'i 'e Fusipongi Laukau 'a Vungakoto, koe foha 'o Taufa'ahau [Tupou I].
Pea koe fanau 'a Tonga ('ofefine 'o Kauvakahiva) ko:
1. Kolokihakaufisi
Ko 'ene tamai ko Faiva, koe foha 'o Mapa [Tu'iha'ateiho] mo Mafi'uli'uli.
Ko Kolokihakaufisi na'ane fanau'i 'a Palu mo Sisilia Fehoko. Pea mali 'a Sisilia Fehoko moe tangata ko Lilo 'o na fanau'i 'a Uate Taufu'i'aevalu.
Pea koe fanau 'a Nukulave (foha 'o Kauvakahiva) ko:
1. Viliami Paletu'a
Ko 'ene fa'e ko Moalapau'u.
Ko Viliami Paletu'a na'e mali mo 'Anaukihesina, 'ofefine 'o Mafitongutu mo Alaimaluloa, 'o na fanau'i 'a Siosaia Tu'ipulotu Tahifisi mo Tangi. Koe fanau 'a Siosaia Tu'ipulotu Tahifisi ko Tongatoutai (tama 'a Losana Tangakina), Tupouaonu'u (tama 'a Kalisi Mafikaunanga), Loloheavava'u mo Mele Toe'umu (fanau 'a Ikahihifo), Tongotea'ivai, Salote Tauhake mo Vailiki (fanau 'a Mafi Fakasala), mo Ana Tauhaka (tama 'a Melesia).
Pea koe fanau 'a Tupouaonu'u ko Latu Halatono (ko 'ene tamai ko Semisi Fuapau Paumoleva), 'Isini (ko 'ene tamai ko Pita Vakautapola), mo Tupouniua Tahifisi (ko 'ene tamai ko Tevita Ta'ofikaetau Tapueluelu).
Ko Latu Halatono na'ane fanau'i a Penisimani Ikavuka. Pea fanau'i 'e Penisimani Ikavuka 'a Viliami Paletu'a, Tutoeovava'ulahi, Tevita Tu'ipulotu Toutai'olepo (mali mo Seini Alimoni Young) mo Siale Ataongo.
Ko 'Isini na'e mali mo Sione Tuita Halafau Vehikite o na fanau'i 'a Falanisi Tuitamovehikite.
Ko Tupouniua Tahifisi na'e mali mo Seini Fakalelu 'o na fanau'i 'a Matekitonga mo Mohenoa [Tahifisi].
~
~
~
~
~
Ko SISI'ULI
Koe Foha 'o [Tokemoana 3]
Koe fanau 'a Sisi'uli ko:
1. 'Ila'ao
2. Pau
Ko 'ena fa'e ko Siliika, 'ofefine 'o Tatafu.
Pea koe fanau 'a 'Ila'ao ko Taufapulotu, Tongavalevale mo Manulama (ko 'enau fa'e ko Tohu'ia), mo Laula (ko 'ene fa'e ko Latu).
Ko Tongavalevale na'ane fanau'i 'a Ma'afu mo Hana.
Ko Laula na'e mali ki he kau Havealeta.
Pea koe fanau 'a Pau (foha 'o Sisi'uli) ko Matafonuafotu.
Ko Matafonuafotu na'ane fanau'i 'a Sakalaia Soakai, Lavulavu mo 'Ilaise Ma'ukavaongo. Pea koe fanau 'a 'Ilaise Ma'ukavaongo ko Sione Tonga'onevai, Vili Finefeuiaki, Mo'ale Tu'ipulotu, Meleane Tu'ipulotu mo Siosi'ana Letele.
Pea fanau'i 'e Sione Tonga'onevai 'a Viliami Uatesoni Loto'amapapapalangi, Sione Lehopoame To'a, Tevita Veatupu mo Siosiua Afukaipo'uli, ko 'enau fa'e ko 'Akanesi Mafi, 'ofefine 'o Fusimopuaka mo Sela Lopasikole.
Pea fanau'i 'e Meleane Tu'ipulotu 'a Fainoaki'uiha mo Taniela 'Anauki'uiha, ko 'ena tamai ko Tevita Manungotala Faka'iloatonga, koe foha 'o 'Ilaiasi Tupou mo Lute Latahengalu.
Pea fanau'i 'e Siosi'ana Letele 'a Seluvaia Lolohea, 'Ana Misi, Asi mo Meleane Fifita, ko 'enau tamai ko Na'asoni Lolohea, koe foha 'o Pita LIkiliki mo Seluvaia Lolohea.
~
~
~
~
~
Ko KATOANGAHUIA
Koe Foha 'o [Tokemoana 3]
Koe fanau 'a Katoangahuia ko:
1. Mafi
2. Tonga'uli'uli
Pea koe 'ofefine 'o Mafi ko Sisile'o.
Pea koe fanau 'a Tonga'uli'uli ko Sisile'o, Angaangamofai mo Tonga'onevai, ko 'enau tamai ko Fetokai, foha 'o Tokemoana 2 (oku ha 'i he Kupu 3 'i 'olunga).
Koe toenga 'oe fanau 'a [Tokemoana 3] 'a Laufilitongameihetoa, Me'aleleika'avea, Sisiha'avaha, Tu'iavatongo, Hu'akavameiliku, Sisimalohi mo Fifta, 'oku 'ikai ma'u hanau hako, ka 'oku 'oatu e fakaafe kiate kimoutolu 'oku tupu mei he fanau ni kemou vahevahe mai.
KUPU 5: KO E FĀNAU MO E HAKO 'O [TOKEMOANA 4]
Koe fanau 'a Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
ko:
1. Tongatoutai [Tokemoana 5]
Ko 'ene fa'e ko 'Ulukilupetea, 'ofefine 'o Ngalumotutulu mo Si'ulua.
2. Sisitoutai
Ko 'ene fa'e ko Fifitaha'amotuku, 'ofefine 'o Latunipulu'iteafua [Tu'ilakepa 5] mo Tongavua
3. Vaka'uluhavili
Ko 'ene fa'e ko Sisifa, 'ofefine 'o Tu'ifanganonu mo Langi.
4. Tulikitakaunove
Ko 'ene fa'e ko Pulimaipau, koe tehina fokonofo 'o Fifitaha'amotuku
5. Teuki'utavava'u
Ko 'ene fa'e ko Valumatapule, koe 'ofefine 'o Tau'atevalu [Valu] mo Fatafehiha'amea.
6. Funa'ofolaha
Ko 'ene fa'e ko Manutu'ufanga, 'ofefine 'o Maealiuaki [TH15 TK8] mo Lupemeitakui.
~
~
~
~
~
Ko TONGATOUTAI [Tokemona 5]
Koe Foha 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
'Oku 'ikai ha ma'u ki he fanau moe hako 'o Tongatoutai.
~
~
~
~
~
Ko SISITOUTAI
Koe Foha 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
Ko Sisitoutai na'e mo'ui fuoloa pea tokolahi hono ngaahi mali mo 'ene fanau pea 'oku 'iloa ko Sisivaivai 'i he ngaahi tohi hohoko 'e ni'ihi.
Koe fanau 'a Sisitoutai ko:
1. Siulolovao
Koe tama 'a Fataimoemanu, 'ofefine 'o 'Aloko'ulu [Fotofili].
2. Popuamoholeva
3. Pulimaipau
4. Tongamafana
5. Tongakovi Meleseini
6. Tongaha'apai
Ko 'enau fa'e ko Puakatefisi, koe 'ofefine 'o Puaka'ilakelo [Ma'atu] mo Siulolovao, tokoua 'o Fataimoemanu.
7. Polaunga
8. Mailepopua
Ko 'ena fa'e ko Mele Mafi
9. Lesieli Sisifolau
Ko 'ene fa'e ko Salote Mapa
10. 'Ilaisa Sisitoutai
Ko 'ene fa'e ko Takamuli.
11. Ma'u
'Oku 'ikai ma'u e hingoa 'ene fa'e.
12. Simaima Fatafehiolapaha
13. Salesi Tonga
14. Saimone Lino
15. Fataimoemanu
16. Pita Tonga
17. Kepueli Holi
18. Mele Tonga
Ko 'enau fa'e ko Veisinia Nganongano'ifale, koe 'ofefine 'o James Cooper Hall mo Malia, koe 'ofefine 'oe Tu'i'uvea.
19. Sesika
Ko 'ene fa'e ko 'Uliafu.
Ko Siulolovao
'Ofefine 'o Sisitoutai
Koe fanau 'a Siulolovao ko:
1. Tu'ipulotupau'u Losaline Fonofaa
2. Panuve Manumapuhola
3. Fatafehifanga'afa
Ko 'enau tamai ko Laufilitonga [TT39]
4. Ane Tupoufalefehi
Ko 'ene tamai ko Tu'apasi ['Ulukalala 4]
5. Manase Kahomovailahi
6. 'Ulukilupetea
Ko 'ena tamai ko Po'oi Niutupuivaha, foha 'o Kahomovailahi [Tuita] mo Finaukovi.
Ko Tu'ipulotupau'u Losaline Fonofaa ko 'ene tama ko Nanasipau'u. Pea mali 'a Nanasipau'u mo Tu'ipulotu Toutai'olepo 'o na fanau'i 'a Molitahisi, Sepiuta Fusipala Tauki'onetuku 'Akilele, Viliami Toutai'olepo Pusiaki mo Sakalia.
Ko Panuve Manumapuhola ko 'ene fanau ko Tupoulotomu'a (koe tama 'a Kalisi Mafikaungana, 'ofefine 'o Toutai'olepo mo Halaevalumoheofo), 'Anaise Fanga'afa (koe tama 'a 'Atelaite Taupeavai'i'ahau), mo Vika Sivoki (tama 'a Vutulongo'olakepa).
Pea mali 'a Vika Sivoki mo Viliami Havealeta 'o na fanau'i 'a Mele Mafikovi 'a ia ne mali mo Molitoni Lilopau 'o na fanau'i 'a Tevita Ha'ungatau, Tevita Sulaki, Paula Veatupu, Siosifa Sanipepea, Kalisi Pakiamala, Filisi Asipau mo 'Esei 'Alifeleti Maliumoe'ao.
Ko Fatafehifanga'afa ko 'ene fanau ko Siaosi 'Ulukivaiola [Tuita] mo 'Amelia Noa'isiapua, ko 'ena tamai ko Makahokovalu [Tu'ilekepa], foha 'o Kahomovailahi [Tuita] mo Latufu'ipeka [Tamaha].
Ko Ane Tupoufalefehi ko 'ene fanau ko 'Ana Tu'ifangatukia (ko 'ene tamai ko Lataimaumi [Tu'iha'angana]), Viliami Va'inga (ko 'ene tamai ko Poasi Tu'ipulotu, foha 'o Tongamohenoa'ivaha mo Lesieli Kaipa), Sela Mafipau'u mo Siketi (ko 'ena tamai ko Fifita'ila, foha 'o Tupouvaivai mo Mafipau'u), mo Sosiua Tone (ko 'ene tamai ko Soane Poteki, koe foha 'oe Poteki mo Kesaia).
Ko Manase Kahomovailahi ko hono hako 'ae Ha'a Kaho 'o Nuku'alofa.
Ko Pulimaipau
'Ofefine 'o Sisitoutai)
Koe fanau 'a Pulimaipau ko:
1. Tae Fala'ula
2. Uatahausi Latumailangi [Ma'atu]
Ko 'ena tamai ko Mafoa'aelangi [Ma'atu]
Ko Tae Fala'ula ko 'ene fanau ko Pauline Manutu'ufanga, Mele Vavahe'a mo Netane Talikihihifo, ko 'enau tamai ko Finau Tangata'olakepa, koe foha 'o Namoa mo Paluvailolomoli.
Ko Pauline Manutu'ufanga koe fa'e ia 'a Solomone Piutau Ulamoleka [Ata].
Ko Mele Vavahe'a koe fa'e ia 'a Mele Vavatau Tauali'i, 'Ana Vea mo 'Akosita Tae Kau'atoa.
Ko Uatahausi Latumailangi [Ma'atu] ko 'ene fanau ko Mafi Veatokelau mo Sione.
Ko Tongakovi Meleseini
'Ofefine 'o Sisitoutai)
Koe fanau 'a Tongakovi Meleseini ko:
1. Veamalohi
Ko 'ene tamai ko Fakatoumafi Kulivolivoli, koe foha 'o 'Uluvalu [Tu'ipelehake] mo Finau Fakaheke.
Ko Veamalohi ko hono 'ofefine 'a Asipau, koe tama 'a Heuifanga, 'ofefine 'o Kelepi Fulilangi [Tu'iha'ateiho] mo 'Asena Hana.
Ko Tongaha'apai
'Ofefine 'o Sisitoutai
Koe fanau 'a Tongaha'apai ko:
1. Sioeli Kivalu [Ma'atu]
2. 'Aveao
Ko 'ena tamai ko Moengangongo [Ma'atu]
3. Malelei
4. Leonaitasi 'Ungapapalangi
Ko 'ena tamai ko Fakasi'i'eiki Fotofili
5. Siosaia Anga'aelangi
Ko 'ene tamai ko Saletili Meli
Ko Saimone Lino
Koe foha 'o Sisitoutai
Koe fanau 'a Saimone Lino ko:
1. Lesieli Hefa Lino
2. Veisinia Nganongano'ifale Lino
3. Sione Fainga'anuku Lino
4. Pongi Lino
5. Alisi Peau Lino
Ko 'enau fa'e ko 'Ilaisaane Tamutamu
6. Soane Lino
7. Ali Lino
Ko 'ena fa'e ko Valamotu
8. Mosese Lino
9. Elimotame Pongi Lino
Ko 'ena fa'e ko Toloa Fafa
Koe fakamatala ki he fanau 'a Sisitoutai mo Veisinia Vainganongano'ifale koe tanaki ia ki he tohi hohoko ni
'i he 'aho 30 'Epeleli 2010 mei he tohi hohoko 'a Melenau Lino, koe hako 'o Saimone Lino.
~
~
~
~
~
Ko VAKA'ULUHAVILI
Koe Foha 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
Koe fanau 'a Vaka'uluhavili ko:
1. Temaleti Manakovimomoho
2. Tongapuku
Ko 'ena fa'e ko Finauholonga, 'ofefine 'o Tuku'aho [TK14] mo 'Anaukihehea.
Ko Temaleti Manakovimomoho
'Ofefine 'o Vaka'uluhavili
Koe fanau 'a Temaleti Manakovimomoho ko:
1. 'Inoke Matafonuafotu
Ko 'ene tamai ko 'Osaiasi Tonga Veikunekivai [Veikune 1]
2. Sela Teukisiafo'ou
3. 'Asena Lolohea
4. Pua Taisia Moalapau'u
5. Paula
Ko 'enau tamai ko Taniela Havea Tuvaka, mokopuna 'o Siutaula, 'ofefine 'o Kauvakahiva, foha 'o [Tokemoana 3].
Ko 'Inoke Matafonuafotu ko 'ene fanau ko Sione Tupou (tama 'a Tapaita Vea mei Kotu), Tupoutu'a (tama 'a Pauline Lupe), Tupoumaluhola (tama 'a Veisinia Moalapau'u), Tevita Pasinamu (tama 'a Fakateka), Lalakai (tama 'a Seini Mafi), mo 'Asipeli Kupuovanuavou, Luseane Anga'aefonu, Siaosi Moengangongo, Siosaia Kalauta, 'Elenoa mo 'Anapuli (ko 'enau fa'e ko Lavinia Veiongo, 'ofefine 'o Laufilitonga [TT39] mo Luseane Halaevalu Mata'aho).
Ko Sela Teukisiafo'ou ko 'ene fanau ko Tupou Sisilia, koe 'ofefine 'o Fulivai Lulu, pea mo 'Etonisia Tonga, koe foha 'o Siosateki [Veikune 2].
Ko 'Asena Lolohea ko 'ene tama ko Ula Tuvaka, ko 'ene tamai ko Tevita Fekika, foha 'o Sione Fusifusi mo Mafile'o.
Ko Pua Taisia Moalapau'u ko 'ene fanau ko Salesi Ikatulifota, Vahoi, Salesi Tu'ipulotu, Tangi mo Matekitonga, ko 'enau tamai ko Salesi Tu'ipulotu Langitu'oteau, foha 'o Laufilitonga [TT39] mo Mafikakau.
Tupou Sisilia
Koe 'ofefine 'o Fulivai Lulu pea mo Sela Teukisiafo'ou.
Koe 'ata mei he tohi koe "Brown Men and Women or The South Sea Islands in 1895 and 1896", Edward Reeves, 1898, p63.
'I he peesi 66 'oe tohi 'oku fakamatala ai koe hoa 'o Tupou Sisilia ko Sosaia Kalauta Kupu, koe foha 'o 'Inoke Matafonuafotu Veikune pea mo Lavenia Veiongo, koe 'ofefine 'o Laufilitonga TT39
|
Ko Tongapuku
Foha 'o Vaka'uluhavili
Koe fanau 'a Tongapuku ko:
1. Heamapo
2. Loufa
3. 'Isikeli Moala
Ko 'enau fa'e ko Sikota.
Ko Heamapo ko 'ene fanau ko Lute Tupouleva mo Longo (ko 'ena tamai ko Tupouleva mei Folaha).
1 Siulai 2017 ... Na'e tomu'a hiki heni ko Heamapo ko 'ene fanau ki mu'a ko Lomu Pupu'a, 'Asinate, Taufa, Losaline Le'olupehetaoa mo Veilua Pupu'a (ko 'enau tamai ko Sione Pupu'a mei Vaotu'u). 'Oku nouti eni ke hoko atu ha fekumi ma'ungatala ki ai.
Ko Loufa ko 'ene tama ko Moala. Pea mali 'a Moala mo Poso'a Pilitati Polota mei Kolomotu'a 'o na fanau'i 'a Sosaia Polota.
Ko 'Isikeli Moala ko 'ene fanau ko Netane Fiekaipuaka, Tevita Haveatungua, Sione Afusipa, Mele Popua, 'Eseta Lepeka, 'Aisea Hafoka, 'Ana Simulata mo Hulita Moala mei Holonga (ko 'enau fa'e ko Losana Lo'ata Lanuola) mo Taufa Lilo (ko 'ene fa'e ko Heilala).
Ko 'Aisea Hafoka, foha 'o 'Isikeli Moala, koe 'uluaki Mafi Laungaue ia 'o Holonga.
~
~
~
~
~
Ko TULIKITAKAUNOVE
Koe Foha 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
Koe fanau 'a Tulikitakaunove ko:
1. Tonga'uli'uli
Ko 'ene fa'e ko Polave.
Ko Tonga'uli'uli
Foha 'o Tulikitakaunove
1. Fehi'a
2. Mafile'o
Ko Fehi'a ko 'ene fanau ko 'Isileli Mafile'o mo Funakiha'apai, ko 'ena tamai ko Sami Mafile'oniua, foha 'o Ma'afuotu'itonga mo Fataimoemanu.
Ko Mafile'o ko 'ene fanau ko Lisala, Halaholo mo Mafile'o.
~
~
~
~
~
Ko TEUKI'UTAVAVA'U
Koe Foha 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
Koe fanau 'a Teuki'utavava'u ko:
1. Malakai Tonga
Ko 'ene fa'e ko Noa'isiapua, 'ofefne 'o Polutele [Tuita] mo Finaumuivai.
2. Mele Ungatea Vava'u
3. Meleane Sisi
4. Mele Himi ('Oku 'i ai e fakakaukau ko Mele Ungatea pe eni)
5. 'Esita Sisi ('Oku 'i ai e fakakaukau ko Meleane Sisi pe eni)
Ko 'enau fa'e ko Fataimoemanu, 'ofefine 'o 'Aloko'ulu [Fotofili], 'a ia na'e tomu'a fa'ele kia Sisitoutai, ta'okete 'o Teuki'utavava'u.
6. 'Amelia Latainiu'ui pe 'Amelia Lataitongoleleka
7. Siokatame Havea
Ko ʻenau faʻe ko Sela Fakiʻatuimoana.
8. Kalisi Va'ilefala
Ko Malakai Tonga
Foha 'o Teuki'utavava'u
Koe fanau 'a Malakai Tonga ko:
1. Ma'ata Mafi Hekulaukau
Ko Ma'ata Mafi Hekulaukau na'e mali mo Siosifa Motu'apuaka (foha o Tangikava Lelenoa mo Mo'unga'aelangi) pea na fanau'i a Viliami Havealeta, Mosese Tangikava, Asipeli Mafi Fatongiatau (mali mo Selai), Lesieli Tupou (mali mo Semisi Tukukimoana), Sela Mafi, Olivia Mafikovi, Mele Ma'ata, Ilaise Fakalelu, Aisea Makatu'u, Fane Tautahi (mali mo Penisimani Vea), Opeti Latu mo Siosifa Motu'apuaka.
Ko Mele Ungatea Vava'u
'Ofefine 'o Teuki'utavava'u
Koe fanau 'a Mele 'Ungatea Vava'u ko:
1. Loata
2. Tevita Koloi
3. Sione Fo'i'akau
Ko 'enau tamai ko Viliami Pupunu, foha 'o Pupunukaetau mo Fifita Valuvalu.
Ko Meleane Sisi
'Ofefine 'o Teuki'utavava'u
Koe fanau 'a Meleane Sisi ko:
1. Semisi Pule
2. Sione Utumoengalu
3. Taisia Fehi'a Manu
4. Mele Tonga Sisi
5. Keasi
Ko Semisi Pule na'e mali mo Salote Mafi'ahau 'o na fanau'i 'a Ngalupepeloa, Petelo Filimotaufalahi, Siosifa Tu'iketei, Viliami Ponapate, Salesi Tonga, Ilaisaane Fataimoemanu mo Siosepa Mafile'o (mali mo Sione Folaumoetu'i).
Ko Sione 'Utumoengalu ko 'ene fanau ko Loseli Tangikimuli, Manu Pelaki, Sela Vea mo Tevita Tea Folauta'ofi (ko 'enau fa'e ko Sisilia Hame), Sisitoutai mo Lesieli Utumoengalu (ko 'ena fa'e ko Siutaisa).
Ko Taisia Fehi'a Manu ko 'ene fanau ko Melevesi (fa'e a Siosateki Kavaliku [Mata'uvave]), Sioeli Fotu'aikata'ane (mali mo Isini Kaitu'u) mo 'Aisake Fehoko (mali mo Emeline Fale'aka), ko 'enau tamai ko Sione Tu'itupou, foha 'o Noapose mo Tupouava'ui. Ko Noapose koe mokopuna 'o Siuhi, mokopuna 'o Kaumalu, 'ofefine 'o [Tokemoana 1].
Ko Mele Tonga Sisi ko 'ene tama ko 'Amelia Fale'aka, koe ʻofefine ʻo Sione Tu'itupou.
Tevita Tea Folauta'ofi 'Utumoengalu pea mo Tu'ifua Skeen Cocker
Ko Tevita Tea Folauta'ofi 'Utumoengalu koe foha 'o Sione 'Utumoengalu, koe tama 'a Meleane Sisi, koe 'ofefine 'o Teuki'utavava'u, foha 'o Toutaitokotaha Tokemoana 4. Ko Tu'ifua Skeen Cocker koe hako 'o Fuonuku, 'ofefine 'o Tokemoana 1.
Koe 'ata 'a James Cocker.
|
Ko 'Amelia Latainiu'ui
'Ofefine 'o Teuki'utavava'u
Koe fanau 'a 'Amelia Latainiu'ui ko:
1. Sione Mafi
Ko 'ene tamai ko Mesui Moala mei Utui.
Ko Sione Mafi na'e mali mo 'Akanesi Malele, 'ofefine 'o 'Usaia Malele mo Lu'isa Mo'ale, 'o na fanau'i 'a Sela Faki'atu mo 'Osaiasi Folau.
Pea mali 'a Sela Faki'atu mo Afeimoana Finau, foha 'o 'Aisake Finau 'Akauola mo Silivakaifanga 'o Taunga, 'o na fanau'i 'a Sateki Vakakihakaufisi, Sioana Tovao, Kalolaine mo Tevita Fotu Moalatoutai.
Kalolaine Vaka Mapa
Ko Kalolaine Vaka Mapa koe 'ofefine 'o Sateki Vakakihakaufisi, koe tama 'a Sela Faki'atu'imoana, koe 'ofefine 'o Sione Mafi, koe tama 'a 'Amelia Latainiu'ui, koe 'ofefine 'o Teuki'utavava'u, foha 'o Toutaitokotaha Tokemoana 4.
Ko Kalolaine Vaka Mapa mo hono Hoa, Tevita Uatahausi Mapa, koe ongo paionia ia 'i he tohi hohoko 'ae Tonga. Koe konga lahi 'oe ngaahi lekooti moe ngaahi 'initaviu mahu'inga 'oku tau ma'u he 'aho ni 'oku kau ia ki he ngaahi ngaue ma'ongo'onga ne fakahoko 'e Tevita Uatahausi mo Kalolaine Mapa.
|
Ko Siokatame Havea
Foha 'o Teuki'utavava'u
Koe fanau 'a Siokatame Havea ko:
1. Mele Havea
2. Sioana 'Ungatea
3. Sela Havea
4. Tokanga Havea
5. 'Ana Havea
6. Sione Havea
Ko 'enau fa'e ko Tapaita Maile.
Ko Mele Havea na'e mali mo Tevita Finau mei Nukunuku 'o na fanau'i 'a Seluvaia Tongi (mali mo Salesi Moimoi Lasike), Feleti, Molitoni Fisi'ihoi, 'Ema, 'Ofakivava'u, Tangesi, Penitani, Nau, Salote mo Takai Tali Finau.
Ko Sioana 'Ungatea ko 'ene fanau ko Tavake, Vili Fangupo mo Tapaita Maile (ko 'enau tamai ko Mosese Fangupo), Penisimani mo Malakai Koloamatangi (ko 'ena tamai ko Semisi Sikuka Koloamatangi).
Ko Sela Havea na'e mali mo Kepueli Vakasiuola Faupula 'o na fanau'i 'a Lopeti Faupula, 'a ia na'e mali mo Ungaihavelu Vailea 'o na fanau'i 'a Siokatame Sau, 'Ovalani, 'Uluilekepa mo Latu Sioana Faupula.
Ko Tokanga Havea na'e mali mo 'Atunaisa Finau Manutaukione Hafoka mei 'Ohonua 'o na fanau'i 'a Siokatame Havili, Kalo, 'Apelu, Leisi, 'Ana, Matelita mo 'Alani Hafoka, pea na ohi mo mo Sione Tu'itupou Havea.
Ko Sione Havea na'e mali mo Mele Kauika 'o na fanau'i 'a Paula, Sela, Tevita, Salesi Manoa mo Silivia Havea. Pea toe mali 'a Sione Havea mo Lakai Lu'isa Valu 'o na fanau'i 'a Sioana 'Ungatea, Komisi, Pesiti, 'Ana Nusipepa mo Sione 'Amanaki Havea.
~
~
~
~
~
Ko FUNA'OFOLAHA
Koe Foha 'o Toutaitokotaha [Tokemoana 4]
Koe fanau 'a Funa'ofolaha ko:
1. Heamasi Funa
Ko 'ene fa'e ko Kaimoinu.
Ko Heamasi Funa
Koe fanau 'a Heamasi Funa ko:
1. 'Atunaisa
2. 'Asaeli Soaki
3. Kepu
4. Taina
5. Neiufi
Ko 'enau fa'e ko Lesieli mei Leimatu'a.
|
